. 4 ΑΡΘΡΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ,ΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΤΥΧΙΑ .

Νικολέτα Σκαρσουλή  4ο Λύκειο Π.Φ,, Κατερίνα Χλιάρα 4ο Λύκειο Π.Φ, Αντριάνα Μουρελάτου 4ο Λύκειο Π.Φ, Αντρέας Ζαμπούκας Φιλόλογος.

Πολιτισμός και Πόλη. Της  Νικολέτας Σκαρσουλή

Πόλη είναι κάθε πολιτικά οργανωμένη κοινότητα, η οποία στηρίζεται σε υποδομές, δράσεις, συνήθειες, αξίες, συνθήκες και νόμους. Από την άλλη, πολιτισμός είναι το σύνολο των υλικοτεχνικών, πνευματικών και ηθικών επιτευγμάτων του ανθρώπου.
Ο πολιτισμός και η πόλη συνδέονται άμεσα μεταξύ τους. Ο πολιτισμός γεννιέται και εξελίσσεται μέσα στην πόλη. Μόνο εκεί υφίστανται οι συνθήκες και οι προϋποθέσεις που βοηθούν τον άνθρωπο ν’ απελευθερωθεί από τη βάρβαρη φύση του. Άμεσα και με τον πολιτισμό συνδέεται και ο ανθρωπισμός. Κίνημα που πρεσβεύει στη σφαιρική ανάπτυξη του ατόμου, στη δημιουργία του ολοκληρωμένου ανθρώπου με την παιδεία που βασίζεται περισσότερο στον αθλητισμό και την τέχνη.
Οι έννοιες αυτές, όμως, εξαρτώνται και από ένα πολίτευμα, τη δημοκρατία. Είναι το μόνο πολίτευμα που στηρίζεται στη συμμετοχή των πολιτών στις αποφάσεις της εξουσίας αλλά και που έχει καθαρή και έντονη ιδεολογική βάση. Η δημοκρατία αφήνει τον άνθρωπο να εξελιχθεί και πνευματικά και υλικά. Γι’ αυτό το λόγο υπάρχει και πολιτισμός γιατί ο άνθρωπος έχει τη δυνατότητα να πάει παρακάτω και να μάθει καινούρια πράγματα. Επίσης, έχει την ευκαιρία να αποφασίσει ο ίδιος για την εξουσία και κατ’ επέκταση αυτό οδηγεί στην ελευθερία του πολίτη.
Το σύστημα, όμως, είναι αυτό που κινεί τα πάντα. Είναι αυτό που απελευθερώνει τον άνθρωπο σε οικονομικό, πνευματικό, πολιτιστικό και πολιτικό επίπεδο. Είναι ένα οργανωμένο πλαίσιο που στοχεύει στην ευδαιμονία του πολίτη. Ακόμα και η δημοκρατία είναι ένα σύστημα που αποτελεί την πραγμάτωση του ανθρωπισμού. Επομένως, όλες οι έννοιες συνδέονται μεταξύ τους μ’ ένα σύστημα.
Γι’ αυτό οι άνθρωποι χρόνια τώρα ψάχνουν να βρουν το κατάλληλο σύστημα για μια καλύτερη ζωή. Ακόμα δεν έχει βρεθεί το τελειωτικό και το καλύτερο, αλλά οι κοινωνίες χρόνο με το χρόνο εξελίχθηκαν πνευματικά και έτσι προόδευσε και ο πολιτισμός.
Με αυτόν τον τρόπο το άτομο άγεται προς την ελευθερία και την ευδαιμονία. Σε σύγκριση με παλαιότερα χρόνια ο άνθρωπος τώρα έχει περισσότερες ελευθερίες και αποδεσμεύεται πιο εύκολα από φυσικές, πνευματικές, ηθικές και ψυχολογικές ανάγκες. Παλιά είχε περισσότερα προβλήματα εξαιτίας της ημιτελούς συγκρότησης του πολιτισμού. Άρα οι άνθρωποι δεν είχαν τα κατάλληλα εφόδια για να εξελιχθούν και να δημιουργήσουν ένα σύστημα. Οι πολίτες ήταν κυρίως αναλφάβητοι που δεν είχαν τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στα κοινά κι έτσι η πόλη έμενε πίσω από κάθε είδους εξέλιξη και ανάπτυξη.
Επιπλέον, τότε υπήρχαν και οι άνθρωποι που ήταν αδιάφοροι για την πνευματική καλλιέργεια και δεν ασχολούνταν με τις αποφάσεις της εξουσίας. Τέτοιου είδους άνθρωποι υπάρχουν και σήμερα που δεν τους ενδιαφέρει η πολιτική. Σήμερα, όμως, η κατάσταση είναι διαφορετική, αφού η πολιτική δεν αποβλέπει στην καλύτερη οργάνωση του κράτους, αλλά στην καλύτερη ζωή των πολιτικών. Οι άνθρωποι απηύδησαν και πήγαν κόντρα στο λαϊκισμό και απέκτησαν την δικιά τους γνώμη και άποψη για την πραγματικότητα που τους περιβάλλει ευελπιστώντας έτσι ότι τα πράγματα θα πάνε καλύτερα ακόμα και χωρίς τη συμβολή των περισσοτέρων.
Καταλήγοντας, μπορούμε να πούμε ότι οι έννοιες «πολιτισμός», «δημοκρατία» και «σύστημα» συνδέονται μεταξύ τους με μοναδικό στόχο την καλυτέρευση του ανθρώπου σήμερα.

 

 

Πολιτεία και  σύστημα  οργάνωσης. Της Κατερίνας Χλιάρα.
Είναι αλήθεια ότι ζώντας οι άνθρωποι σε μια πόλη για να οργανωθούν σωστά, δημιουργούν συστήματα. Ως αποτέλεσμα, μέσ’ από τα συστήματα προκύπτουν ο πολιτισμός, η δημοκρατία, ο ανθρωπισμός. Παρ’ όλ’ αυτά, ας αναρωτηθούμε αν όλες αυτές οι έννοιες μπορούν να συνδυαστούν και να εξάγουν ως αποτέλεσμα την ευδαιμονία του πολίτη.
Αρχικά, καθώς ζούμε μέσα σε συστήματα θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι αυτά είναι οργανωμένα πλαίσια πραγμάτων που έχουν στενή σχέση ενότητας και αλληλεξαρτήσεως. Έτσι, για παράδειγμα, η πόλη είναι ένα σύστημα που στηρίζεται σε υποδομές, δράσεις, συνήθειες, αξίες, συνθήκες και νόμους. Πράγματι, η πόλη είναι κάθε πολιτικά οργανωμένη κοινότητα που οφείλει ν’ απελευθερώνει με τους μηχανισμούς της τον άνθρωπο σε οικονομικό, πνευματικό, πολιτικό και πολιτιστικό επίπεδο. Μέσα απ’ αυτήν μπορεί ο άνθρωπος να συγκροτήσει τον τρόπο ζωής του και μάλιστα με τη βοήθεια της δημοκρατίας. Είναι αξιοσημείωτο ότι η αρχαία πόλις-κράτος ήταν η γενέτειρα του δημοκρατικού πολιτεύματος που σαν σύστημα αποτελεί την πραγμάτωση του ανθρωπισμού χάρη στην καθαρή κι έντιμη ιδεολογική του βάση.
Στη συνέχεια, γεννιέται κι εξελίσσεται ο πολιτισμός μέσα στην πόλη, όπου τηρούνται οι κατάλληλες προϋποθέσεις και συνθήκες που βοηθούν τους πολίτες να βελτιώσουν τη ζωή τους με αυτόν τον τρόπο. Όμως, και το κίνημα του ανθρωπισμού επιδιώκει να καλλιεργήσει σφαιρικά την πνευματική, σωματική και ψυχική ανάπτυξη του ανθρώπου. Με άλλα λόγια, στοχεύει στη δημιουργία του ολοκληρωμένου ανθρώπου με την παιδεία που βασίζεται περισσότερο στον αθλητισμό και στην τέχνη, τα οποία θεωρούνται στοιχεία πολιτισμού.
Συνεπώς, το συνταίριασμα του συστήματος, της πόλης, της δημοκρατίας, του πολιτισμού και του ανθρωπισμού δεν μπορεί παρά να μην καταλήγει στην ευδαιμονία του πολίτη. Όλα έχουν ως στόχο τη δική του ευδαιμονία που καλλιεργεί τη συλλογική και πολιτική του συνείδηση. Γι’ αυτό το λόγο, η ευδαιμονία είναι απόρροια της δημοκρατίας που διαμορφώθηκε στις πόλεις. Επειδή στηρίζεται στην ελευθερία, επιτρέπει την εξέλιξη του πολιτισμού και ακόλουθα του ανθρωπισμού. Άλλωστε, κατ’ αυτόν τον τρόπο λειτουργούν τα συστήματα.
Συμπερασματικά, τα συστήματα δημιουργούνται για την ευδαιμονία των πολιτών. Πράγματι, ο άνθρωπος ακολουθώντας τους δικούς τους κανόνες μπορεί να προοδεύσει πνευματικά και συλλογικά, να φτάσει ψηλά. Έτσι στο τέλος θα κατορθώσει να φτάσει στο στόχο του: τη δική του ευτυχία.

 

 

Η Πόλη των ονείρων  μας. Της Αντριάνας Μουρελάτου

 

Συνήθως η πρώτη επαφή που έχει ο άνθρωπος με έννοιες, όπως η πόλη, η δημοκρατία, ο ανθρωπισμός και ο πολιτισμός γίνεται σε μικρή ακόμα ηλικία παρόλο που δεν το συνειδητοποιεί. Τα περισσότερα παιδιά μαθαίνουν να ορίζουν αυτές τις έννοιες στο σχολείο σε μαθήματα που αφορούν το δίκαιο και την πολιτική. Οι πραγματικές και ουσιαστικές γνώσεις, όμως, που αφορούν την «πόλη» σπανίζουν ακόμα και από ανθρώπους μεγάλης ηλικίας.
Αρχικά, ορίζοντας την έννοια της πόλης, η οποία συχνά παρεξηγείται, μπορούμε να πούμε πως «πόλη» θεωρείται ένα σύστημα το οποίο οργανώνεται μέσα στα πλαίσια της πολιτικής και του δικαίου. Και αποτελείται φυσικά από υποδομές, αξίες και νόμους.
Έπειτα, αναφερόμενοι στο πολίτευμα της χώρας μας εννοούμε τη Δημοκρατία. Από το όνομα μπορούμε να συνειδητοποιήσουμε ότι στο συγκεκριμένο πολίτευμα ο λαός λαμβάνει τις αποφάσεις. Συγκεκριμένα, στηρίζεται κυρίως σε αυτόν και θεωρείται ως το κατεξοχήν έντιμο σύγχρονο πολίτευμα.
Επιπρόσθετα, αξίζει να σημειώσουμε ότι συχνά όταν αναφερόμαστε σε τέτοιους και παρόμοιους όρους, χρησιμοποιούμε την έννοια «σύστημα». Το σύστημα ορίζεται ως ένα οργανωμένο σύστημα στο οποίο όσα πράγματα ανήκουν βρίσκονται μεταξύ τους σε στενή σχέση ενότητας και αλληλεξάρτησης. Συνήθως λέμε ότι ένα σύστημα μπορεί να χωρίζεται σε οργανωτικό, τεχνικό και θεσμικό.
Επιπρόσθετα, είναι απαραίτητο να αναφέρουμε ότι οι έννοιες αυτές «πόλη», «δημοκρατία», «σύστημα», συνδέονται μεταξύ τους. Αυτή η συνένωση των εννοιών μπορεί να οδηγήσει τον πολίτη στην ευδαιμονία. Η πραγματική ευδαιμονία ή αλλιώς ευτυχία του πολίτη συνάγεται στην ελευθερία αλλά και στην ανάπτυξη της πολιτικής του συνείδησης, η οποία, όπως αναφέρθηκε, δυστυχώς σπανίζει.
Μέσα, λοιπόν, απ’ αυτούς τους όρους μπορούμε να ελπίσουμε στην ευδαιμονία του πολίτη και στην απόκτηση πολιτικής συνείδησης.
Normal 0 false false false EL X-NONE X-NONE /* Style Definitions */ table.MsoNormalTable {mso-style-name:"Κανονικός πίνακας"; mso-tstyle-rowband-size:0; mso-tstyle-colband-size:0; mso-style-noshow:yes; mso-style-priority:99; mso-style-qformat:yes; mso-style-parent:""; mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt; mso-para-margin-top:0cm; mso-para-margin-right:0cm; mso-para-margin-bottom:10.0pt; mso-para-margin-left:0cm; line-height:115%; mso-pagination:widow-orphan; font-size:11.0pt; font-family:"Calibri","sans-serif"; mso-ascii-font-family:Calibri; mso-ascii-theme-font:minor-latin; mso-fareast-font-family:"Times New Roman"; mso-fareast-theme-font:minor-fareast; mso-hansi-font-family:Calibri; mso-hansi-theme-font:minor-latin;}

 

«Χαμένοι στην απάθεια…» Του  Αντρέα Ζαμπούκα.

Η ανέντιμη σχέση πολιτισμού και δημοκρατίας.

Ο πολιτισμός σ΄ όλες τις εποχές απέκτησε το χαρακτήρα του από την ποιότητα των επιτευγμάτων του. Πάντα το σύνολο των υλικών, πνευματικών και ηθικών πράξεων έδινε το στίγμα στην εξέλιξη αλλά και στην ταυτότητα μιας κοινωνίας. Ο σύγχρονος δυτικός πολιτισμός έχει τις ρίζες του στην Αναγέννηση, στον Διαφωτισμό και ασφαλώς στην Αρχαία Ελληνική Δημοκρατική Πολιτεία. Εκεί δόθηκε η ευκαιρία της αμεσότητας στους ανθρώπους να επικοινωνήσουν ελεύθερα και με τον ισότιμο διάλογο να δημιουργήσουν Τέχνες, Επιστήμες , Φιλοσοφία και Ηθική. Είναι βέβαιο ότι ο Αριστοτέλης ποτέ δεν θα ίδρυε το «Λύκειο» στην Περσία η στην Αίγυπτο. Επίσης δεν ξέρουμε πώς θα ήταν ο κόσμος σήμερα χωρίς τις διδασκαλίες του. Έτσι η ύπαρξη της Πόλης- Κράτους έχτισε αυτό που αργότερα ονομάστηκε Πολιτισμός. Χωρίς τη δημοκρατία της Αρχαίας Αθήνας δεν θα έμπαιναν τα θεμέλια των μεγάλων επιτευγμάτων.

Όλοι όμως γνωρίζουν ότι κανένα πολιτικό σύστημα δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς ιδεολογία. Είναι σαφές επίσης ότι η κοινή ιδεολογία στον Διαφωτισμό, στην Αναγέννηση και στην Αρχαία Αθήνα ήταν ο ανθρωπισμός με την σπουδαία πνευματική παρακαταθήκη που εξασφάλισε για την ανθρωπότητα. Άρα λοιπόν η Δημοκρατία ως πολιτικό σύστημα και ως πολίτευμα γεννήθηκε για να πραγματώσει τον ανθρωπισμό και κατ΄ επέκταση για να παράγει πολιτισμό ικανό για την εξυπηρέτηση του ανθρώπου σε υλικό, πνευματικό και ηθικό επίπεδο. Η ελεύθερη αγορά έφερε την τεχνολογία, η εδραίωση της πνευματικής ελευθερίας τα Πανεπιστήμια και η συνταγματική κατοχύρωση των θεσμών την κυριαρχία του Δικαίου στις κοινωνίες. Επομένως ο ανθρωπισμός μέσω της δημοκρατίας άρχισε να αισθητοποιείται και να πραγματώνεται στον πολιτισμό.

Συνδυάζοντας τώρα τις έννοιες Πολιτισμός, Δημοκρατία και Ανθρωπισμός θα περιμέναμε ότι φτάνοντας στο 2010 , η ανθρωπότητα θα είχε πια κατακτήσει τις κλασσικές αξίες που καλλιεργούν την ανθρώπινη φύση και κάνουν τον άνθρωπο ευτυχισμένο. Δυστυχώς όμως τα προβλήματα είναι πολύ μεγάλα και κάποιοι κατανοούν ότι κάτι ανησυχητικό συμβαίνει με την επιθυμητή σχέση των παραπάνω εννοιών. Προφανώς κάτι γίνεται λάθος με την εφαρμογή του συστήματος που ονομάζουμε Δημοκρατία. Οι υποδομές των σύγχρονων κοινωνιών φαίνονται ικανοποιητικές ως προς το τεχνικό μέρος του συστήματος. Για παράδειγμα υπάρχει πλούτος, τεχνολογία και δυνατότητες άμεσης επικοινωνίας. Επίσης τα συντάγματα , οι νόμοι και οι θεσμοί φαίνονται να καλύπτουν σε θεωρητική τουλάχιστον βάση όλες τις ανάγκες που παρουσιάζονται. Αφού λοιπόν το τεχνικό και θεσμικό μέρος του συστήματος που λέγεται Δημοκρατία πάνε καλά κάτι πρέπει να συμβαίνει με το οργανωτικό.

Προφανώς το οργανωτικό μέρος έχει να κάνει με τη διοίκηση , την εκτελεστική προοπτική του κράτους και τις αποφάσεις της εξουσίας. Αν λοιπόν αυτά δεν λειτουργούν σωστά τότε ολόκληρο το πολιτικό σύστημα δεν μπορεί να επιτελέσει το στόχο του και να ολοκληρώσει την αποστολή του που είναι η πραγμάτωση του ανθρωπισμού στην εξέλιξη του Πολιτισμού. Αναζητώντας τις αιτίες, ανακαλύπτει κανείς ότι η ρίζα του κακού βρίσκεται στην αδυναμία της Πολιτείας να δώσει ανθρωπιστική παιδεία στους πολίτες της. Επόμενο είναι λοιπόν να μην μπορούν να καλλιεργήσουν την πολιτική τους συνείδηση και ν΄ αδιαφορούν για τη σκοπιμότητα της συλλογικής δράσης στη δημιουργία πολιτισμού. Στατιστικά στοιχεία δείχνουν ότι μόνο το 10% των δυτικών πολιτών διαθέτει την πνευματικότητα ν΄ αντιληφθεί ουσιαστικά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του πολίτη μέσα στο χώρο της κοινότητας. Έτσι η δημοκρατία καταντά μαζική και ανούσια μη μπορώντας να εξυπηρετήσει τις ανάγκες του ποιοτικού πολιτισμού.

Καταλήγοντας , συμπεραίνουμε ότι βιώνουμε σήμερα μια τελείως ανέντιμη σχέση της Δημοκρατίας με τον Πολιτισμό. Οραματιζόμαστε , σχεδιάζουμε, επιθυμούμε την ικανοποίηση των αναγκών μας μέσα από έναν υψηλού επιπέδου πολιτισμό αλλά δεν έχουμε τη δύναμη να το πράξουμε αφού η δημοκρατία που έχουμε δεν είναι γνήσια και λειτουργική. Σε πολλές περιπτώσεις μάλιστα μοιάζει να εξυπηρετεί την αστάθεια του πολιτισμού και να προωθεί συμφέροντα εξατομικευμένα και όχι συλλογικά. Η κυριαρχία του καταναλωτισμού στο όνομα της ελευθερίας προφανώς και αποτελεί περίπτωση ενός διεφθαρμένου πολιτισμού. Αρα λοιπόν, αν θέλουμε να φτάσουμε κάποτε σε επιτεύγματα που θα απελευθερώνουν πραγματικά τον άνθρωπο, πρέπει να αποκαλύψουμε αυτή τη «βρώμικη» σχέση του σύγχρονου πολιτισμού με τη νοθευμένη μαζική δημοκρατία που πολύ μικρή σχέση έχει με τη γνήσια συμμετοχική της αρχαίας «Πόλης». Η πολιτική απάθεια είναι πάντα η μεγαλύτερη αρρώστια που σιγά σιγά σαπίζει τα χαρακτηριστικά του ανθρώπου νεκρώνοντας την όμορφη φύση του. Αυτή πρέπει να προσέξουμε.